Noordam & de Vries weblog

Tot 30 maart 2009 werd mijn relatie tot corporate business vooral gekenmerkt door distantie. In mijn jeugdjaren associeerde ik ‘de zakenwereld’ met beelden die uit films waren blijven hangen; hoge gebouwen, veel glas (het ‘Pan Am-gebouw’ in New York was in mijn ogen hét symbool), bevolkt door mensen van een hoog Peter Stuyvesant-gehalte (dus internationaal opererende wereldburgers). Een gesloten wereld. Onbekend, spannend en ver weg. Later verbleekte het romantisch waas. Nederland bleek ook over corporate business te beschikken. Ja, zelfs over captains of industry. Maar hier leek de Hollandse nuchterheid en degelijkheid te regeren. Met uitzondering van een enkeling – zoals zelfverklaard ‘ordinaire containerboer’ Frans Swarttouw, de latere ‘Mr. Fokker’ – sprak de Nederlandse variant weinig tot de verbeelding. Wat bleef was de afstand. Het beeld dat ik van corporate business had was: groot, anoniem, calculerend, rationeel, koud. Tot maandag 30 maart 2009.

Ik ben te gast bij Raj Patel, CEO van Exact Software, en maak om negen uur ’s ochtends op het hoofdkantoor in Delft de aftrap mee van wat als ‘een normale werkdag van Raj’ werd geafficheerd. De uitnodiging om een dag mee te lopen volgt op de ontmoeting met Patel op de BID-dag. Daar beantwoordde hij, na het vertrek van eregast Richard Branson, nog wat vragen van mensen die bij de meet & greet met Branson aanwezig waren geweest. Wat mij trof in zijn antwoorden, was de grote rol die hij toekent aan emotie in het zaken doen. En dat verheugde en verbaasde me tegelijk. Het is prettig om eigen ideeën en gevoelens bevestigd te horen door anderen. Nog prettiger als dat gebeurt door iemand die kan bogen op kennis van zaken. De verbazing kwam voort uit het feit dat ik niet verwacht had een topman van een beursgenoteerde onderneming in die termen over het zaken doen te horen spreken. Emotie lijkt niet te passen bij de grootte en het anonieme, calculerende, rationele en kille dat ik de corporate business – dus ook Exact Software – had toegedicht.

Om 9:20 gaat ‘de gewone werkdag’ van Raj Patel van start met  een video conference met de regional managing director van APAC, de regio die Azië, Australië en Nieuw-Zeeland omvat. Deze conference blijkt de opmaat naar een dag vol (video)besprekingen met Exact-mensen van vestigingen wereldwijd. Nederland, Europa, het Midden-Oosten en Afrika komen voorbij en aan het eind van de dag volgen The Americas. Daar tussendoor laten andere directors hun licht schijnen op ontwikkelingen en vooruitzichten. Dat het hier om corporate business en om een global player gaat, wordt onderstreept door de voertaal: die is Engels. Ook voor de Nederlanders in de hoofdvestiging.

Nu, een week later, kijk ik met enige verwondering terug op een kennismaking die ik zonder meer als heel plezierig heb ervaren. Als Exact Software daarvoor een betrouwbare graadmeter is, moet ik erkennen dat de praktijk van corporate business in het geheel niet strookt met wat ik verwachtte. De gang van zaken bij  Exact lijkt in veel opzichten op hoe we hier te werk gaan: informeel en serieus, zakelijk maar met aandacht voor mensen. Ook de onderwerpen van gesprek, de afwegingen van voors en tegens, het verkennen van mogelijkheden, dat alles kwam me bekend voor. Voeg daarbij de ontspannen sfeer, de oprechte aandacht voor elkaar en de humor in de gesprekken.…ik voelde me thuis. Oh?..hoor ik u denken; dus Exact Software en Noordam & De Vries lijken als twee druppels water op elkaar? Nou, niet helemaal, want er zijn natuurlijk ook een paar kleine verschillen waar te nemen: de schaalgrootte, de topman en de koffie. Toegegeven: als bij het ene bedrijf meer dan 500 keer zoveel mensen werken als het bij andere, dan gaat niet om vergelijkbare grootheden. En opereren in veertig landen vraagt om andere kennis en vaardigheden dan van een nationale speler gevraagd worden.  Om van het verschil in omzet maar te zwijgen….en eerlijkheid gebiedt te zeggen dat ik in de topman van Exact op bepaalde punten mijn meerdere moet erkennen. Raj Patel beschikt over een verbazingwekkende feitenkennis. Bovendien ben ik, in vergelijking met de snelheid waarmee hij problemen analyseert, met argumenten tot simpele proporties terugbrengt, en vervolgens beslissingen neemt, een dromer. Maar op één punt durf ik de uitdaging met Exact wel aan: de koffie. Mocht het ooit tot vergelijkend onderzoek komen, dan weet ik zeker dat de – door mij persoonlijk gezette – koffie van Noordam & De Vries met vlag en wimpel gaat winnen.  Hoe vriendelijk mij deze koffie ook werd geserveerd.

Meet & greet met Richard Branson
Altijd al willen weten hoe Richard Branson een succesnummer maakte van zijn platenmaatschappij en luchtvaartmaatschappij Virgin? bizz biedt u die kans. Stel een vraag en win!

Prijsvragen? Laat ik altijd aan me voorbij gaan. Maar toen mijn oog half december 2008 op bovenstaande oproep in Bizz viel, leek dat de uitnodiging om een vaag voornemen uit het begin van de jaren negentig alsnog invulling te geven. De foto herinnerde me aan een paginagrote advertentie met het hoofd van Richard Branson in een Engels dagblad, met de kop: YOU ASKED FOR IT. Die advertentie had ik destijds bewaard omdat ik toen dacht ‘daar moet ik iets mee doen’. Maar dat ‘iets’ werd uiteindelijk niets. En onder het mom van ‘waarom ook niet’, stelde ik de vraag: of ‘goed luisteren’ – volgens de advertentie de basis voor het aangeboden product – voor Virgin nog steeds een onderliggend principe was.

Tussen kerst en oud en nieuw werd ik blij verrast met het bericht dat ik was geselecteerd voor de meet & greet. Ik werd door Exact Software uitgenodigd om op 20 januari deel te nemen aan BID, the Big Improvement Day, waar de top van het Nederlandse bedrijfsleven en overheid van gedachten zou wisselen over de thema’s Duurzaamheid & Energie, Ondernemerschap, Educatie en Leiderschap, en Richard Branson als gastspreker zou optreden.

Inmiddels kan ik met enige afstand terugkijken op deze dag. Het optreden van Branson haalde de landelijke pers toen hij inging op het verzoek van twee studenten om hen ‘een lift’ te geven naar Washington. Maar belangrijker voor mij was de herkenning van gedeelde opvattingen over het leven en het zaken doen. In voorbereiding van de bijeenkomst las ik zijn boek ‘Business stripped bare’, Daarin spreekt over zijn ervaringen als hoofd van de Virgin Group, pleit hij voor kleinschaligheid, eerlijk zaken doen (‘no tricks’) en oog hebben voor uitdagingen op wereldschaal. Als hij het over succes heeft, stelt hij – enigszins tot mijn opluchting moet ik bekennen – dat ook geluk daarin een rol speelt. Maar uiteindelijk zijn het – en daar liggen we op een lijn – mensen die het verschil maken (‘Scale doesn’t matter – people do’). Zij bepalen hoe een organisatie zich ontwikkelt en of die tot bloei komt.  Door mensen ruimte en vertrouwen te schenken en te bemoedigen als dat nodig is, haal je het beste in ze boven. Goed luisteren naar hun ideeën, wensen en behoeften is een van de middelen om dat te bereiken.

http://www.exact.nl/blog/2009/01/ontmoeting-met-branson-stond-in-de-sterren/#more-1655

De Big Improvement Day krijgt voor mij nog een staartje. Na de meet & greet met Branson beantwoordde gastheer Rajesh Patel, CEO van Exact Software nog wat vragen. Hij benadrukte in zijn beantwoording vooral het belang van emoties in zaken doen. Een invalshoek die uitnodigt tot meer vragen. Onlangs hoorde ik dat ik de gelegenheid zal krijgen om die persoonlijk stellen, want ik ben uitgenodigd om hem in maart te ontmoeten. Daarover later meer.